Nhiều sinh viên viết nội dung tốt nhưng vẫn bị trừ điểm vì trình bày sai quy định. Những lỗi này tưởng chừng như nhỏ nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến điểm số và ấn tượng với hội đồng. Bài viết hôm nay, Bmentor sẽ tổng hợp đầy đủ cho bạn về cách trình bày luận văn tốt nghiệp đại học theo đúng quy định học thuật hiện hành, từ bố cục tổng thể đến từng chi tiết định dạng.
1. Bố cục tổng thể của luận văn tốt nghiệp đại học
Trước khi lo font chữ hay căn lề, bạn cần nắm chắc bố cục. Một luận văn đúng chuẩn không chỉ đủ nội dung mà còn phải đúng thứ tự sắp xếp các phần.
1.1 Trang bìa và trang phụ bìa
Trang bìa là phần đầu tiên mà hội đồng chấm thi nhìn thấy. Bạn cần trình bày theo đúng mẫu của trường, thường gồm: tên trường, tên khoa, tiêu đề luận văn, họ tên sinh viên, mã số sinh viên, tên giảng viên hướng dẫn và năm bảo vệ.
Trang phụ bìa có nội dung tương tự trang bìa nhưng không có khung viền. Điều quan trọng là bạn không cần đánh số trang cho hai trang này.
1.2 Lời cam đoan và lời cảm ơn
Lời cam đoan khẳng định công trình là kết quả nghiên cứu độc lập, không sao chép. Phần này bắt buộc và phải có chữ ký. Ngoài ra, lời cảm ơn phải đứng ngay sau. Tuy nhiên có thể có hoặc không tùy quy định từng trường.
1.3 Mục lục, danh mục chữ viết tắt, danh sách bảng và hình
Mục lục cần phải liệt kê đầy đủ tên tất cả chương và tiểu mục kèm số trang. Danh mục chữ viết tắt ghi đầy đủ các ký hiệu xuất hiện trong bài. Danh sách bảng và danh sách hình đứng riêng, sắp xếp theo thứ tự xuất hiện trong luận văn.
Trước khi lo font chữ hay căn lề, bạn cần nắm chắc bố cục
1.4 Phần nội dung chính (các chương)
Phần nội dung bắt đầu từ Chương 1 và là phần chiếm phần lớn dung lượng luận văn. Số trang bắt đầu đánh bằng số Ả Rập từ đây. Thông thường luận văn đại học có 5 chương chính và tối đa 80 trang không tính phụ lục.
1.5 Tài liệu tham khảo và phụ lục
Tài liệu tham khảo phải đặt ngay sau chương Kết luận khi bắt đầu trang mới. Phụ lục đứng cuối cùng, chứa các nội dung bổ trợ như bảng số liệu gốc, phiếu khảo sát hay hình ảnh thực địa.
2 Quy định về khổ giấy, font chữ và định dạng cơ bản
Định dạng cơ bản là nền tảng của cách trình bày luận văn chuẩn. Sai ở bước này thì dù nội dung tốt đến đâu, bài luận văn vẫn trông thiếu chuyên nghiệp.
2.1 Khổ giấy, kiểu trang và định dạng lề
Luận văn in trên khổ giấy A4 (210 × 297 mm), kiểu trang đứng (portrait). Định dạng lề chuẩn theo quy định của một số trường như sau:
| Vị trí | Khoảng cách |
| Lề trái | 3,0 – 3,5 cm |
| Lề phải | 2,0 cm |
| Lề trên | 2,5 cm |
| Lề dưới | 2,5 cm |
Lưu ý: Lề trái rộng hơn để dành khoảng đóng bìa. Đây là lỗi căn lề phổ biến nhất mà sinh viên hay bỏ qua.
2.2 Font chữ, cỡ chữ và chế độ giãn dòng
Font chữ chuẩn là Times New Roman, cỡ 13pt cho phần nội dung chính, chế độ giãn dòng là 1,2 lines. Khoảng cách đoạn văn: trước (before) 6pt, sau (after) 6pt.
Bảng tóm tắt định dạng theo cấp đề mục:
| Đề mục | Cỡ chữ | Định dạng | Canh lề |
| Tên chương | 14 – 16 | IN HOA, đậm | Giữa hoặc trái |
| Tiểu mục mức 1 | 13 | IN HOA, đậm | Trái |
| Tiểu mục mức 2 | 13 | Chữ thường, đậm | Trái |
| Tiểu mục mức 3 | 13 | Chữ thường, nghiêng | Trái |
| Nội dung | 13 | Normal | Đều hai bên |
2.3 Cách đánh số trang: số La Mã và số Ả Rập
Các trang trước Chương 1 (lời cảm ơn, mục lục, danh sách bảng, hình, từ viết tắt) đánh số bằng chữ số La Mã thường: i, ii, iii, iv… Trang bìa không đánh số.
Từ Chương 1 trở đi, bạn hãy đánh số bằng số Ả Rập: 1, 2, 3… liên tục đến hết phụ lục. Số trang phải đặt ở giữa trang với kích cỡ 13.
Định dạng cơ bản là nền tảng của cách trình bày luận văn chuẩn
3. Quy cách định dạng các đề mục trong luận văn
Định dạng đúng từng cấp mục không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp trong cách trình bày luận văn.
3.1 Định dạng tên chương
Tên chương dùng cỡ chữ 14 đến 16, IN HOA, đậm, canh giữa trang. Không đặt dấu chấm sau tên chương.
Ví dụ: CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU.
3.2 Định dạng tên tiểu mục mức 1, mức 2, mức 3
Tiểu mục mức 1 (ví dụ: 1.1): cỡ 13, IN HOA, đậm, canh trái.
Tiểu mục mức 2 (ví dụ: 1.1.1): cỡ 13, chữ thường, đậm, canh trái.
Tiểu mục mức 3 (ví dụ: 1.1.1.1): cỡ 13, chữ thường, nghiêng, canh trái.
Bạn không đặt bất kỳ dấu chấm, phẩy hay hai chấm sau các tiêu đề mục.
3.3 Định dạng phần nội dung văn bản
Nội dung dùng font Times New Roman 13pt, normal, canh đều hai bên (justified). Tab đầu đoạn phải thụt vào 1,25 cm. Đặc biệt tên khoa học cần được viết nghiêng.
Định dạng đúng từng cấp mục không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp trong cách trình bày luận văn
3.4 Cách đánh số tiểu mục và giới hạn cấp mục
Tiểu mục đánh số theo nhóm chữ số gắn với số chương.
Ví dụ: 4.1.1 là tiểu mục 1, mục 1, chương 4.
Trong bài luận văn, giới hạn tối đa 3 cấp tiểu mục. Mỗi nhóm tiểu mục phải có ít nhất 2 mục, nghĩa là không được có 2.1.1 mà không có 2.1.2.
4. Hướng dẫn trình bày nội dung từng chương
4.1 Chương Mở đầu / Giới thiệu
Trong chương 1 của cách trình bày luận văn tốt nghiệp, bạn cần trình bày rõ lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu (tổng quát và cụ thể), đối tượng, phạm vi và ý nghĩa thực tiễn của đề tài. Không cần phân tích số liệu hay đưa kết quả ở chương này.
4.2 Chương Tổng quan / Lược khảo tài liệu
Chương 2 hãy tổng hợp các nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài. Phân tích điểm mạnh, điểm còn thiếu của các công trình trước, từ đó chỉ ra khoảng trống mà luận văn này sẽ lấp đầy.
4.3 Chương Đối tượng và Phương pháp nghiên cứu
Chương 3 trình bày rõ cơ sở lý thuyết, giả thuyết khoa học, phương pháp thu thập và xử lý số liệu. Phần này cần đủ chi tiết để người khác có thể tái hiện nghiên cứu.
Chương 3 trình bày rõ cơ sở lý thuyết, giả thuyết khoa học, phương pháp thu thập và xử lý số liệu
4.4 Chương Kết quả và Thảo luận / Bàn luận
Chương 4 mô tả kết quả nghiên cứu dựa trên số liệu thực tế. Phần bàn luận đối chiếu kết quả với các nghiên cứu trước, giải thích sự tương đồng hoặc khác biệt có căn cứ khoa học.
4.5 Chương Kết luận và Kiến nghị
Chương 5 tóm tắt những kết quả chính, ngắn gọn, không bàn luận thêm. Phần kiến nghị đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo hoặc ứng dụng thực tiễn.
5. Quy định trình bày bảng số liệu, biểu đồ và hình vẽ
Bảng và hình là công cụ truyền đạt dữ liệu hiệu quả, nhưng chỉ khi được trình bày đúng vị trí và đúng định dạng. Đây cũng là mục sinh viên hay mắc lỗi nhất khi làm luận văn.
5.1 Cách đánh số bảng và hình theo chương
Bảng và hình đánh số liên tục theo chương, gồm số chương và số thứ tự.
Ví dụ: Bảng 1.1, Bảng 1.2 thuộc chương 1; Hình 4.1, Hình 4.2 thuộc chương 4.
Công thức toán học cũng phải đánh số theo quy tắc tương tự: (3.1), (3.2)…
5.2 Vị trí tên bảng và tên hình
Tên bảng đặt phía trên bảng, canh trái. Tên hình đặt phía dưới hình, canh giữa hoặc trái tùy quy định trường.
5.3 Cỡ chữ, định dạng và chú thích bảng biểu
– Tên bảng và tên hình trong luận văn thường quy định dùng cỡ chữ 11–12, in đậm.
– Nội dung trong bảng dùng cỡ 12, normal.
– Chú thích (nguồn trích dẫn) đặt dưới bảng hoặc hình, cỡ 10, in nghiêng, canh trái với bảng và canh phải với hình.
– Bảng thường dùng 3 đường kẻ ngang: đường trên cùng (1,5 pt), đường tiêu đề (1 pt) và đường cuối (1,5 pt).
Bảng và hình là công cụ truyền đạt dữ liệu hiệu quả, nhưng chỉ khi được trình bày đúng vị trí và đúng định dạng
5.4 Trình bày bảng và hình theo hướng ngang khổ giấy
Khi bảng hoặc hình quá rộng, bạn hãy xoay trang nằm ngang (landscape). Lưu ý: đầu bảng hoặc hình phải quay về phía lề trái (chỗ đóng bìa) để người đọc không phải lật ngược tài liệu.
6. Quy định về chữ viết tắt và cách đánh số công thức
Những quy định nhỏ về ký hiệu và dấu câu thường bị bỏ qua, nhưng lại là thứ phân biệt một luận văn cẩu thả với một luận văn được làm kỹ.
6.1 Nguyên tắc sử dụng và lập danh mục chữ viết tắt
Chữ viết tắt phải được giải thích đầy đủ ngay lần đầu xuất hiện trong bài. Nghĩa là bạn nên ghi tên đầy đủ trước, viết tắt trong ngoặc đơn sau. Ví dụ: Gross Domestic Product (GDP). Tất cả chữ viết tắt được liệt kê trong danh mục ở đầu luận văn, sắp xếp theo thứ tự ABC.
6.2 Cách đánh số công thức theo chương
Số công thức theo chương: chữ số đầu là số chương, chữ số sau là thứ tự công thức. Ví dụ: (3.1), (3.2) là các công thức của Chương 3.
6.3 Cách đánh dấu câu và khoảng cách trong văn bản
Các dấu câu . , ; : ) ] ! ? gõ ngay sau ký tự cuối, không có khoảng cách, sau đó gõ một dấu cách. Các dấu mở ( [ { không gõ dấu cách sau khi mở. Đây là quy tắc nhỏ nhưng ảnh hưởng đến tính thống nhất của toàn bài.
Những quy định nhỏ về ký hiệu và dấu câu thường bị bỏ qua
7. Hướng dẫn trình bày tài liệu tham khảo và cách trích dẫn
Danh mục tài liệu tham khảo trong cách trình bày luận văn tốt nghiệp thể hiện nền tảng học thuật của cả công trình. Trình bày sai ở đây sẽ khiến hội đồng đặt câu hỏi về tính nghiêm túc của nghiên cứu.
7.1 Nguyên tắc chung về tài liệu tham khảo
Mọi tài liệu được trích dẫn trong bài đều phải xuất hiện trong danh mục. Ngược lại, mọi tài liệu trong danh mục đều phải có ít nhất một lần trích dẫn trong bài. Bạn tuyệt đối không liệt kê tài liệu chưa đọc hoặc không dùng.
7.2 Xếp tài liệu theo ngôn ngữ và thứ tự ABC
Tài liệu tiếng Việt xếp trước, tài liệu tiếng nước ngoài xếp sau. Trong mỗi nhóm, sắp xếp theo thứ tự ABC của họ tác giả. Với tác giả Việt Nam, viết đầy đủ họ tên, không đảo tên lên trước.
7.3 Cách trình bày tài liệu là sách, luận văn, báo cáo
Định dạng chuẩn (APA): Họ tên tác giả (Năm xuất bản). Tên sách. Nhà xuất bản.
Ví dụ: Calfee, R. C. and Valencia, R. R. (1991). APA guide to preparing manuscripts for journal publication. American Psychological Association.
Danh mục tài liệu tham khảo trong cách trình bày luận văn tốt nghiệp thể hiện nền tảng học thuật của cả công trình
7.4 Cách trình bày tài liệu là bài báo khoa học, tạp chí
Định dạng: Họ, Tên tác giả (Năm). Tên bài báo. Tên tạp chí, Tập(Số): trang đầu – trang cuối.
Ví dụ: Scruton, R. (1996). The eclipse of listening. The New Criterion, 15(30): 5–13.
7.5 Cách trình bày tài liệu từ trang web
Ghi rõ tên tác giả (hoặc tên tổ chức), năm, tiêu đề trang, đường dẫn URL và ngày truy cập. Bạn không dùng URL rút gọn, không bỏ ngày truy cập trong bài luận văn tốt nghiệp.
7.6 Cách trích dẫn trong bài bằng số ngoặc vuông
Nhiều trường quy định trích dẫn bằng số thứ tự trong ngoặc vuông, tương ứng với số thứ tự trong danh mục tài liệu tham khảo. Ví dụ: [1], [3], [7]. Trích dẫn đặt ngay sau câu hoặc đoạn được tham chiếu, trước dấu chấm cuối câu.
Cách trích dẫn trong bài bằng số ngoặc vuông
8. Quy định về phụ lục của luận văn
Phụ lục thường bị xem nhẹ trong khi thực hiện cách trình bày luận văn chuẩn. Nhưng nếu làm đúng, nó góp phần tạo sự tin cậy cho toàn bộ công trình nghiên cứu.
8.1 Nội dung và thứ tự sắp xếp phụ lục
Phụ lục chứa các tài liệu bổ trợ không đưa vào phần nội dung chính vì quá dài hoặc quá chi tiết: phiếu khảo sát, số liệu thô, hình ảnh thực địa, code xử lý dữ liệu, v.v.
Các phụ lục đánh số thứ tự: Phụ lục 1, Phụ lục 2… và được liệt kê theo đúng thứ tự được đề cập trong bài.
8.2 Giới hạn độ dài và cách trình bày phụ lục
Phụ lục không tính vào giới hạn 80 trang của phần nội dung chính. Tuy nhiên, không nên nhét tất cả vào phụ lục để né giới hạn trang. Định dạng phụ lục áp dụng theo cùng quy tắc font chữ và giãn dòng như phần nội dung chính.
Cách trình bày luận văn tốt nghiệp đại học chuẩn không phải là điều phức tạp, nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ và kiên nhẫn ở từng chi tiết nhỏ. Từ khổ giấy, font chữ, đến cách đánh số bảng và trích dẫn tài liệu, mỗi quy định đều có lý do học thuật rõ ràng.
Phụ lục không tính vào giới hạn 80 trang của phần nội dung chính
Tuy nhiên, không ít sinh viên vừa phải hoàn thiện nội dung nghiên cứu, vừa phải đảm bảo đúng định dạng trong áp lực deadline. Nếu bạn đang gặp khó khăn trong quá trình hoàn thiện luận văn, từ việc xây dựng nội dung đến trình bày đúng chuẩn, Bmentor có thể đồng hành cùng bạn. Đội ngũ chúng tôi có kinh nghiệm hỗ trợ sinh viên hoàn thiện khóa luận tốt nghiệp và luận văn thạc sĩ đúng yêu cầu của từng trường. Liên hệ ngay cho chúng tôi để được tư vấn miễn phí.
